Los w renesansie
Humaniści renesansowi marzą o świecie, w którym główną rolę odgrywa rozum, który porządkuje pogląd na świat. Wszystkie uczucia takie jak gniew, złość, pożądanie, czy nawet miłość powinny podporządkować się rozumowi. Ludzie wierzą, że jeśli poddadzą się rozumowi, ich życie stanie się doskonałe, będą zdobywać sławę i szacunek wśród innych. Powstaje jednak jeden problem. Jak wytłumaczyć rozumowo los, którego nie sposób zauważyć i który tak często przybiera formę kapryśnego przypadku, zbiegu nieprzyjemnych okoliczności? Jak pogodzić go z poglądem o rozumie panującym, który na los nie potrafi mieć żadnego wpływu? Artyści renesansowi zastanawiają się, czy wobec tego możemy być naprawdę wolni, a jeśli tak to w jaki sposób należy radzić sobie z kapryśnymi przypadkami. Jeśli zaś nie jesteśmy wolni, bo wolność jest tylko pozorna, to jaki sens ma życie? Te niepokojące pytania późnego renesansu zadają sobie ówcześni twórcy. Rozważania na ten temat, można dostrzec w szczególności w utworach Jana Kochanowskiego (w pieśniach, fraszkach oraz trenach).